U Osnovnoj školi „Omer Mušić“ u naselju Brežani, na području općine Kakanj, jučer je puštena u rad nova peć na pelet instalisane snage 44 kilovata, čime je ova obrazovna ustanova napravila značajan iskorak ka ekološki prihvatljivijem sistemu grijanja. Riječ je o jednoj od škola u Zeničko-dobojskom kantonu u kojima je planirana postepena zamjena postojećih sistema grijanja kroz projekat dekarbonizacije školskih objekata.
Ugradnja kotla na pelet dio je šireg programa koji se realizuje uz finansijsko učešće Ministarstva za obrazovanje, nauku, kulturu i sport ZDK, a provodi se u saradnji s Razvojnim programom Ujedinjenih nacija (UNDP). Projektom je predviđena zamjena ukupno 22 kotlovnice na području kantona, s ciljem smanjenja zavisnosti od fosilnih goriva i unapređenja energetske efikasnosti javnih objekata.
Ministar obrazovanja, nauke, kulture i sporta ZDK Mirza Mušija istakao je da se realizacija projekta odvija planski i fazno, naglašavajući njegov dugoročni značaj:
„Rješavamo škole jednu po jednu, sistematski i planski. Ovo je važan iskorak u smanjenju emisije ugljika, povećanju energetske efikasnosti i poboljšanju uslova boravka učenika i nastavnika. Sve škole koje se još uvijek griju na ugalj ili lož-ulje u narednim godinama postupno će prelaziti na ekološki prihvatljivije energente. Naš kanton ide u pravcu dekarbonizacije i zelene tranzicije.“
Vlada Zeničko-dobojskog kantona je tokom 2024. godine stekla status partnerskog implementatora UNDP BiH projekta „Low-Carbon“, koji se finansira sredstvima Zelenog klimatskog fonda (GCF). Projekat je usmjeren na zamjenu kotlovnica koje koriste fosilna goriva savremenijim i ekološki prihvatljivijim rješenjima.
U ukupnoj finansijskoj konstrukciji projekta, Zeničko-dobojski kanton učestvuje s nešto manje od 50 posto sredstava, odnosno s oko 460.000 konvertibilnih maraka, dok preostali dio obezbjeđuje UNDP BiH.
Na državnom nivou, vrijednost projekta iznosi 122 miliona američkih dolara, a njegov krajnji cilj je smanjenje emisije ugljika za oko dva miliona tona, što ima poseban značaj za ZDK kao industrijski i rudarski region s dugogodišnjom intenzivnom upotrebom uglja.
(Kakanj-X)
